Xăng E10 - Bước đệm cho chuyển dịch năng lượng

Chuyển dịch năng lượng đang trở thành một trong những yêu cầu cấp thiết đối với Việt Nam khi vừa phải duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, vừa thực hiện các cam kết giảm phát thải và phát triển bền vững. Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cho rằng quá trình chuyển đổi cần được thực hiện theo lộ trình phù hợp với điều kiện thực tế, tránh gây xáo trộn lớn đối với sản xuất và đời sống. Một trong những giải pháp đang nhận được nhiều sự quan tâm là phát triển xăng sinh học E10 như bước đệm cho chuyển dịch năng lượng.

Theo TS. Trần Văn Thế, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển INDEL, E10 có thể giúp giảm phát thải ngay từ bây giờ đối với hàng chục triệu phương tiện sử dụng động cơ đốt trong. Ảnh: Lan Chi.

Trao đổi bên lề Hội thảo “Chuyển dịch năng lượng - Động lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số” do Báo Lao Động phối hợp với Bộ Công Thương tổ chức vào chiều 9/6, TS. Trần Văn Thế, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển INDEL nhận định Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để thúc đẩy chuyển dịch năng lượng. Tuy nhiên, theo ông, đây cần là quá trình được triển khai theo hướng thực tế, cân bằng giữa mục tiêu giảm phát thải và yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng, duy trì tăng trưởng kinh tế.

TS. Trần Văn Thế nhận định, chuyển dịch năng lượng hiện không còn là câu chuyện riêng của ngành điện hay môi trường mà đã tác động trực tiếp tới năng lực cạnh tranh quốc gia. Quốc gia nào chuyển đổi nhanh và hiệu quả hơn sẽ có nhiều cơ hội thu hút dòng vốn xanh, công nghệ cao và các mô hình tăng trưởng có giá trị gia tăng lớn. Tuy nhiên, Việt Nam không thể tiếp cận quá trình này theo cách nóng vội bởi nền kinh tế hiện vẫn phụ thuộc đáng kể vào các nguồn năng lượng truyền thống. Với hơn 70 triệu xe máy cùng hàng triệu ô tô sử dụng động cơ đốt trong, xăng dầu vẫn sẽ giữ vai trò quan trọng trong nhiều năm tới.

Giải pháp thực tế cho giai đoạn chuyển tiếp

Từ kinh nghiệm vận hành hệ thống hơn 100 cửa hàng xăng dầu trên toàn quốc, TS. Trần Văn Thế cho rằng xăng E10 có thể trở thành giải pháp trung gian phù hợp trong quá trình chuyển dịch năng lượng.

Xăng E10 được pha trộn từ 10% ethanol sinh học và 90% xăng khoáng. Ethanol được sản xuất từ các nguyên liệu nông nghiệp như sắn, mía, ngô, qua đó góp phần giảm phát thải carbon trong vòng đời nhiên liệu. Điểm đáng chú ý là E10 có thể được sử dụng ngay trên phần lớn phương tiện hiện có mà không đòi hỏi thay đổi toàn bộ đội xe đang lưu hành.

Theo TS. Trần Văn Thế, trong khi xe điện là mục tiêu dài hạn, E10 có thể giúp giảm phát thải ngay từ bây giờ đối với hàng chục triệu phương tiện sử dụng động cơ đốt trong. Đây là cách tiếp cận thực tế hơn trong bối cảnh Việt Nam vừa phải thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vừa thực hiện các cam kết môi trường.

Xăng sinh học E10 chính thức được phân phối rộng rãi từ ngày 1/6. Ảnh: Hà Trang.

Không chỉ mang ý nghĩa môi trường, E10 còn mở ra cơ hội phát triển chuỗi giá trị mới cho nền kinh tế. Việc mở rộng sản xuất ethanol sẽ tạo thêm đầu ra cho nông sản, thúc đẩy công nghiệp chế biến sinh học, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu và tạo việc làm trong các lĩnh vực nông nghiệp, logistics và công nghiệp chế biến.

Cần chính sách ổn định để tạo niềm tin thị trường

Dù vậy, quá trình triển khai E10 trên diện rộng vẫn còn không ít thách thức. Theo TS. Trần Văn Thế, nguồn cung ethanol trong nước hiện chưa thực sự ổn định khi nhiều nhà máy từng hoạt động dưới công suất hoặc gián đoạn sản xuất. Trong khi đó, doanh nghiệp phân phối phải đầu tư thêm hệ thống kho chứa, bồn bể, logistics, kiểm soát chất lượng và đào tạo nhân sự.

Vì vậy, điều quan trọng nhất hiện nay là xây dựng lộ trình phát triển E10 rõ ràng, ổn định và có khả năng dự báo cao. Theo ông, doanh nghiệp chỉ mạnh dạn đầu tư khi biết chắc định hướng chính sách trong dài hạn. Cùng với đó, cần sớm hoàn thiện các tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ chế kiểm soát chất lượng và chính sách hỗ trợ về thuế, tín dụng hoặc đầu tư hạ tầng để giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp trong giai đoạn đầu.

Đồng quan điểm, TS. Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, Bộ Công Thương cho rằng E10 là một bước đi cụ thể trong quá trình chuyển đổi xanh, nhưng không phải đích đến cuối cùng. Giá trị lớn nhất của E10 không chỉ nằm ở tỷ lệ ethanol trong nhiên liệu mà còn ở việc mở ra cơ hội phát triển ngành công nghiệp nhiên liệu mới, từ sản xuất nguyên liệu, chế biến, cung ứng đến tiêu dùng các sản phẩm năng lượng sạch hơn.

Theo TS. Đào Duy Anh, những ngày đầu triển khai E10 trên phạm vi toàn quốc từ ngày 1/6 đến nay cho thấy thị trường cơ bản ổn định, nguồn cung được bảo đảm và người dân đón nhận tích cực. Điều này khẳng định khi chính sách được chuẩn bị kỹ lưỡng, có lộ trình phù hợp và truyền thông đầy đủ, hoàn toàn có thể tạo được sự đồng thuận xã hội.

Việc triển khai xăng sinh học E10 được kỳ vọng góp phần giảm phát thải, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và mở rộng dư địa tăng trưởng xanh cho nền kinh tế. Ảnh: Lan Chi.

Ông cho rằng nhiệm vụ trong thời gian tới không chỉ dừng lại ở việc triển khai thành công E10 mà còn phải phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực năng lượng, mở rộng các nguồn năng lượng xanh, thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững, từng bước hình thành những ngành công nghiệp mới dựa trên lợi thế của quá trình chuyển đổi xanh.

Theo các chuyên gia, E10 có thể chưa phải lời giải cuối cùng cho bài toán chuyển dịch năng lượng, nhưng là bước đi thực tế giúp Việt Nam giảm phát thải mà không tạo cú sốc quá lớn đối với doanh nghiệp và người tiêu dùng. Quan trọng hơn, đây có thể là nền tảng để hình thành mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng lượng sạch hơn, hiệu quả hơn và có giá trị gia tăng cao hơn cho nền kinh tế.

Lan Chi

Nguồn: nongnghiepmoitruong.vn

Bài viết gốc: Xem tại đây